Chủ nhiệm Ủy ban Về các vấn đề xã hội Trương Thị Mai: Một lĩnh vực chuyên biệt, cần pháp luật rõ ràng

Tôi thấy về nội dung, phải có pháp luật điều chỉnh lĩnh vực đầu tư công là cần thiết. Tuy nhiên, về kỹ thuật xử lý như thế nào? Bởi, đầu nhiệm kỳ Khóa XII, khi QH thông qua Nghị quyết về Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh thì có 2 luật: Luật Đầu tư công, Luật Sử dụng vốn nhà nước đầu tư vào kinh doanh. Bây giờ xử lý 2 luật này như thế nào? Luật Sử dụng vốn nhà nước đầu tư vào kinh doanh còn không? Tôi nghĩ phải tính dài hạn đối với 2 dự án Luật này. Cả 2 dự án Luật đều đề cập đến lĩnh vực đầu tư bằng tiền của nhà nước, một dự án Luật cho lĩnh vực đầu tư không kinh doanh, một dự án luật cho lĩnh vực đầu tư kinh doanh. Đầu nhiệm kỳ QH đã quyết định 2 dự án luật rồi, bây giờ phải làm rõ việc này.

Trong Tờ trình của Chính phủ đưa ra một loạt các luật chưa quy định hoặc quy định không đầy đủ hoặc còn vướng mắc đối với lĩnh vực đầu tư công. Thế thì, về mặt kỹ thuật, chúng ta sửa các luật đã có-  để nó đầy đủ, giải quyết các vướng mắc, bổ sung các phần còn thiếu; hay bóc toàn bộ những quy định về đầu tư công trong các đạo luật hiện hành để làm Luật Đầu tư công? Nếu sửa từng luật rải rác thì có đáp ứng được không? Phải tiếp tục làm rõ về mặt kỹ thuật, để không mâu thuẫn, không trùng lắp. Một lĩnh vực chuyên biệt cần được quy định một cách rõ ràng.

Chủ nhiệm UB Pháp luật Nguyễn Văn Thuận:  Sẽ có cơ chế ràng buộc nhau…

Đầu nhiệm kỳ, khi QH quyết định Chương trình xây dựng luật, pháp luật cho cả nhiệm kỳ - có đưa ra chủ trương do UBTVQH đề xuất là: tiến tới không nhất thiết xây dựng các đạo luật với phạm vi điều chỉnh quá lớn mà có thể có những luật với phạm vi điều chỉnh nhỏ nhưng rõ ràng. Vì vậy lúc bấy giờ, chúng ta quyết có hai luật: một là Luật Đầu tư công, hai là Luật Sử dụng vốn Nhà nước vào kinh doanh. QH đã quyết có 2 luật riêng, tôi thấy 2 luật riêng là có lý.

Tinh thần như vậy, nhưng cuối cùng thuyết minh của Chính phủ không rõ. Chúng tôi tổ chức nghiên cứu độc lập thì thấy, sở dĩ chưa có sự thống nhất cao trong nội bộ cơ quan trình dự án Luật - là do lợi ích giữa các bộ; nếu Luật Đầu tư công đưa ra thì sẽ có sự quản lý tập trung, cơ chế ràng buộc nhau. Bởi Luật đầu tư công quy định trình tự, thủ tục, thẩm quyền …gọn lại một nơi và quản lý thống nhất.

Về Luật đầu tư sử dụng vốn nhà nước, tôi đề nghị cứ để một luật riêng theo đúng chương trình như QH đã quyết, khi nào Chính phủ chuẩn bị được thì đưa ra.

Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính và Ngân sách Phùng Quốc Hiển: Nếu quyết tâm xây dựng Luật Đầu tư công thì phải tính cả nguồn đầu tư của Nhà nước vào các DNNN

Tôi đồng tình với Tờ trình của Chính phủ về việc bổ sung thêm dự án Luật Đầu tư công. Tuy nhiên, nếu Luật Đầu tư công chỉ đề cập đến những khoản đầu tư từ nguồn đầu tư tập trung của ngân sách Nhà nước, đến nguồn trái phiếu, nguồn công trái thì rất hẹp, thiếu hẳn đi một mảng - là đầu tư của Nhà nước vào các doanh nghiệp Nhà nước. Bởi rõ ràng, có một lượng tiền đầu tư vào các doanh nghiệp Nhà nước rất lớn, tại sao trong Luật Đầu tư công không nói đến chuyện này mà chỉ nói đến đầu tư trực tiếp từ ngân sách nhà nước, từ trái phiếu và công trái? Nếu quyết tâm xây dựng Luật Đầu tư công thì phải thêm một phần nữa là phải tính cả đầu tư của nhà nước vào các doanh nghiệp, vấn đề quản lý và sử dụng vốn của nhà nước ở các doanh nghiệp này như thế nào? Thêm một cấp độ nữa, hiện nay đầu tư của các doanh nghiệp Nhà nước (mà Nhà nước chiếm cổ phần chi phối) thì đầu tư của doanh nghiệp đó vào các lĩnh vực khác có coi đó là đầu tư công không? Chúng ta có đặt ra vấn đề này không, hay chỉ coi đó là hoạt động đầu tư của doanh nghiệp bình thường như các doanh nghiệp khác trong các thành phần kinh tế? Tôi đề nghị phải làm rõ. 

Tờ trình nêu, phạm vi điều chỉnh của Luật Đầu tư công chủ yếu về vấn đề lập, thẩm định, phê duyệt, quản lý, kiểm tra, giám sát… - những vấn đề này ở các luật khác như: Luật Đầu tư, Luật Đấu thầu có cả rồi. Cần cẩn thận, kẻo luật này là luật tổng hợp của các luật khác, từ Luật Ngân sách Nhà nước một chút, Luật Đầu tư một chút, Luật Đấu thầu một chút...

Trưởng Ban Dân nguyện Trần Thế Vượng: Đừng nghĩ đơn thuần chỉ là vấn đề kỹ thuật

Luật Đầu tư công - tôi tán thành. Nhưng Tờ trình của Chính phủ đã nêu, vấn đề đầu tư công liên quan đến rất nhiều luật. Có một câu hỏi đặt ra: ta sẽ tập hợp tất cả những quy định ở những luật hiện hành để đưa vào một luật, gọi là Luật Đầu tư công, có phải không?

Bây giờ, nếu rút tất cả những quy định liên quan đến đầu tư công ở những luật hiện hành vào một luật khác, rồi bổ sung thêm những quy định chưa có - tôi đang hình dung như vậy. Nhưng đừng nghĩ đơn thuần, đó là vấn đề kỹ thuật. Nếu rút - nó sẽ phá vỡ tính thống nhất của mỗi đạo luật. Tất cả những luật, bao giờ cũng chương nọ, chương kia, điều này, điều khác - dù chất lượng không tốt lắm thì nó vẫn có tính thống nhất nhất định. Hãy cẩn thận với việc làm như vậy; nếu không sẽ làm phá vỡ tính thống nhất của các luật. Mà không phải ít, theo Chính phủ liệt kê thì liên quan đến 7, 8 luật. Và nếu không rút các quy định pháp luật hiện hành thì sẽ quy định gì ở Luật Đầu tư công mới này? Nếu cứ quy định thì sẽ mâu thuẫn với quy định ở các luật khác. Đừng nghĩ đơn thuần chỉ là vấn đề kỹ thuật. Thực ra là vấn đề phức tạp.

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Hà Văn Hiền: Rất cần Luật đầu tư công

 Trong Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh của toàn Khóa XII của QH, ngay từ đầu chúng ta đã khẳng định có 2 luật: Luật Đầu tư công, Luật Sử dụng vốn Nhà nước đầu tư vào kinh doanh. Ngay từ đầu Khóa, QH đã bố trí Luật Đầu tư công rồi, nhưng sau đó Chính phủ đề nghị rút ra. Không biết lý do nào mà Chính phủ đề nghị rút Luật này ra ngay từ đầu khóa, đến bây giờ lại đề nghị bổ sung vào Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh.

Hiện nay có rất nhiều nguồn vốn nhưng mỗi nguồn vốn lại quản lý theo một kiểu, nên dẫn đến hệ quả là phân tán và hiệu quả sử dụng vốn rất thấp. Nếu có Luật đầu tư công thì sẽ giải quyết được vấn đề này. Hiện nay chúng ta không có quy định nào về quyết định đầu tư, về chủ trương đầu tư; nên lãng phí trong quản lý cũng có, mà lãng phí từ khâu quyết định chủ trương đầu tư là nhiều hơn, Luật Đầu tư công cần thiết ở chỗ đó, nên tôi tán thành.

Đầu tư từ nguồn vốn của Nhà nước vào các ngành, lĩnh vực phục vụ lợi ích chung, không nhằm mục đích kinh doanh (gọi là hoạt động đầu tư công) là phần đầu tư quan trọng nhằm hình thành và hoàn thiện cơ sở vật chất kỹ thuật, tạo điều kiện phát triển KT- XH. Phần vốn này được Nhà nước giao cho các bộ, ngành và các địa phương, các đơn vị thuộc lực lượng vũ trang, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội theo quy định của pháp luật. Phần vốn đầu tư này chủ yếu từ nguồn ngân sách Nhà nước, chiếm khoảng trên 22% tổng mức đầu tư xã hội trong giai đoạn 2000- 2005 và dự tính xấp xỉ 20% trong giai đoạn 2006 -2010. Hoạt động đầu tư ở nước ta, trong đó có đầu tư sử dụng vốn nhà nước thời gian qua được quản lý theo quy định của nhiều văn bản quy phạm pháp luật khác nhau như: Luật Ngân hàng Nhà nước, Luật Đầu tư, Luật Xây dựng, Luật Đấu thầu, Luật Đất đai, Luật Phòng, chống tham nhũng, Luật Thực hành tiết kiệm, chống lãng phí… Riêng hoạt động đầu tư từ nguồn vốn Nhà nước không nhằm mục đích kinh doanh được điều chỉnh bằng các nghị quyết của QH, các văn bản hướng dẫn thi hành các luật liên quan hoặc các nghị định của Chính phủ. Theo Báo cáo Chính phủ đánh giá tác động sơ bộ của dự án Luật Đầu tư công